អ្នកវិភាគ​ថា របប​លោក ហ៊ុន សែន កំពុង​រង​សម្ពាធ​ទាំង​ខាងក្នុង និង​ខាងក្រៅ​កាន់តែ​ខ្លាំង

ដោយ មួង ណារ៉េត
2019-11-14
អ៊ីម៉ែល
មតិ
Share
បោះពុម្ព
បណ្ឌិត ឡៅ ម៉ុងហៃ អ្នក​វិភាគ​នយោបាយ ថ្លែង​ក្នុង​វេទិកា​អ្នក​ស្ដាប់​វិទ្យុ​អាស៊ីសេរី កាល​ពី​យប់​ថ្ងៃ​ទី​១០ ខែ​កុម្ភៈ ឆ្នាំ​២០១៧។
បណ្ឌិត ឡៅ ម៉ុងហៃ អ្នក​វិភាគ​នយោបាយ ថ្លែង​ក្នុង​វេទិកា​អ្នក​ស្ដាប់​វិទ្យុ​អាស៊ីសេរី កាល​ពី​យប់​ថ្ងៃ​ទី​១០ ខែ​កុម្ភៈ ឆ្នាំ​២០១៧។
RFA

អ្នកវិភាគ​នយោបាយ​លោក​បណ្ឌិត ឡៅ ម៉ុងហៃ ថា របប​លោក ហ៊ុន សែន កំពុង​រង​សម្ពាធ​ទាំងខាងក្នុង និង​ខាងក្រៅ​បន្ថែម​កាន់តែ​ខ្លាំង ជុំវិញ​បញ្ហា​រំលោភ​សិទ្ធិ​មនុស្ស និង​បំផ្លាញ​ប្រជាធិបតេយ្យ ដែល​នៅតែ​មិន​ប្រសើរ​ឡើង​វិញ ស្រប​ពេល​ដែល​របប​នេះ មាន​ពេល​ចុងក្រោយ តែ ២៨​ថ្ងៃ​ទៀត​ប៉ុណ្ណោះ ដើម្បី​ឆ្លើយតប​ទៅ​នឹង​លក្ខខណ្ឌ​របស់​សហភាព​អឺរ៉ុប ពាក់ព័ន្ធ​នឹង​របាយការណ៍​បឋម ស្ដីពី​ការ​ព្យួរ​ការ​អនុគ្រោះ​ពន្ធ EBA

សម្ពាធ​ខាងក្នុង​នោះ គឺ​លោក​បណ្ឌិត ឡៅ ម៉ុងហៃ សំដៅ​ទៅលើ​កម្រិត​នៃ​សកម្មភាព​របស់​ក្រុម​អ្នក​នយោបាយ​បក្ស​ប្រឆាំង ដែល​មាន​លោក សម រង្ស៊ី ដឹកនាំ ក្នុង​ដំណើរ​ប៉ុនប៉ង​វិលត្រឡប់​មកកាន់​ប្រទេស​កម្ពុជា​វិញ​នោះ​។ លោក​បន្ថែម​ថា សម្ពាធ​ពី​ខាង​ក្រុម​លោក សម រង្ស៊ី នេះ មាន​ឥទ្ធិពល​ខ្លាំង៖ «ដែល​ខ្លាំង​ហ្នឹង​គឺ បញ្ហា​រឿង សម រង្ស៊ី ត្រឡប់​មក​វិញ​។ វា​កើតជា​ព្រឹត្តិការណ៍​ធំ​។ ក្នុង​រឿង​នយោបាយ បញ្ហា​ធំ​ដូច្នេះ ក៏​ជា​គំនាប​ដល់​រដ្ឋាភិបាល»

គំនាប​ពី​ខាងក្រៅ​វិញ គឺ​លោក​បណ្ឌិត ឡៅ ម៉ុងហៃ យោង​ទៅ​លើ​សម្ពាធ​អន្តរជាតិ ជាពិសេស​សហភាព​អឺរ៉ុប ដែល​បាន​កំណត់​យក​ថ្ងៃ​ទី១២ ខែ​វិច្ឆិកា កន្លង​ទៅ​នេះ ជា​ថ្ងៃ​បិទ​បញ្ចប់​របាយការណ៍​បឋម​អំពី​ការ​ព្យួរ​ការ​អនុគ្រោះ​ពន្ធ EBA និង ដាក់​របាយការណ៍​នោះ ជូន​ទៅ​របប​លោក ហ៊ុន សែន ក្នុង​ថ្ងៃ​ដដែល​នោះ ដោយ​ទុក​ពេល​ឱ្យ​របប​នេះ ៣០ ថ្ងៃ​គិត​ពី​ថ្ងៃ​ទី១២ ខែ​វិច្ឆិកា​នោះ ដើម្បី​ឆ្លើយតប។ដោយសារតែ​សម្ពាធ​អន្តរជាតិ​នេះ លោក​បណ្ឌិត ឡៅ ម៉ុងហៃ បន្ថែម​ថា នៅតែ ២​ថ្ងៃ​ប៉ុណ្ណោះ មុន​ដល់​ថ្ងៃ​គណៈកម្មការ​អឺរ៉ុប ចេញ​របាយការណ៍​បឋម អំពី​ការ​ព្យួរ​ការ​អនុគ្រោះ​ពន្ធ EBA នោះ តុលាការ​របប​លោក ហ៊ុន សែន ប្រញាប់​ចេញ​សេចក្ដី​សម្រេច​ថ្មី​មួយ ដោយ​បន្ធូរបន្ថយ​លក្ខខណ្ឌ​ខ្លះ ជុំវិញ​ការ​ឃុំខ្លួន​ប្រធាន​គណបក្ស​សង្គ្រោះ​ជាតិ​លោក កឹម សុខា។

តាម​សេចក្ដី​សម្រេច​របស់​ចៅក្រម​ស៊ើបសួរ​សាលាដំបូង​រាជធានី​ភ្នំពេញ កាលពី​ថ្ងៃ​ទី១០ ខែ​វិច្ឆិកា លោក កឹម សុខា មាន​សិទ្ធិ​ធ្វើដំណើរ​ចេញ​ក្រៅ​ផ្ទះ​របស់​លោក​បាន ប៉ុន្តែ​មិន​អាច​ធ្វើដំណើរ​ទៅ​ក្រៅ​ប្រទេស​បាន​ឡើយ​។ ជាង​នេះ​ទៅ​ទៀត លោក កឹម សុខា ត្រូវ​បាន​ហាមឃាត់​សិទ្ធិ​ធ្វើ​នយោបាយ​ដដែល។

សេចក្ដី​សម្រេច​របស់​តុលាការ​កម្ពុជា ដែល​ឈប់​ឃុំខ្លួន​លោក កឹម សុខា ក្នុង​ផ្ទះ​នេះ ធ្វើឡើង តែ ១ ថ្ងៃ​ប៉ុណ្ណោះ ក្រោយ​ប្រធាន​ស្តីទី​គណបក្ស​សង្គ្រោះ​ជាតិ​លោក សម រង្ស៊ី និង​មន្ត្រី​បក្ស​ប្រឆាំង​មួយ​ចំនួន​ទៀត ដែល​អម​ដំណើរ​លោក សម រង្ស៊ី បាន​ធ្វើ​ដំណើរ​ទៅដល់​ទីក្រុង​កូឡាឡាំពួរ ប្រទេស​ម៉ាឡេស៊ី ក្នុង​ដំណើរ​ប៉ុនប៉ង​វិល​ចូល​ប្រទេស​កម្ពុជា​វិញ។

វត្តមាន​លោក សម រង្ស៊ី នៅ​ប្រទេស​ម៉ាឡេស៊ី នៅ​ល្ងាច​ថ្ងៃ​ទី៩ ខែ​វិច្ឆិកា និង​ការរារាំង​ពី​ក្រុមហ៊ុន​អាកាសចរណ៍​ថៃ ដែល​មិន​ឱ្យ​លោក​ឡើង​យន្តហោះ​ពី​ទីក្រុង​ប៉ារីស​ប្រទេស​បារាំង ទៅកាន់​ទីក្រុង​បាងកក​ប្រទេស​ថៃ កាលពី​ថ្ងៃ​ទី​៧ ខែ វិច្ឆិកា ធ្វើ​ឱ្យ​ប្រធាន​ស្តីទី​គណបក្សប្រឆាំង​រូប​នេះ ទទួល​បាន​ការចាប់អារម្មណ៍​យ៉ាង​សម្បើម ពី​ប្រព័ន្ធ​ផ្សព្វផ្សាយ​អន្តរជាតិ។

ជាង​នេះ​ទៅ​ទៀត ក្រុម​សមាជិកសភា​អាស៊ាន ដើម្បី​សិទ្ធិមនុស្ស ស្ថាប័ន​អង្គការ​សិទ្ធិមនុស្ស​អន្តរជាតិ តំណាងរាស្ត្រ​សហរដ្ឋអាមេរិក​ជាដើម បាន​ប្រតិកម្ម​ទៅ​នឹង​ការរារាំង​ដំណើរ​មាតុភូមិនិវត្តន៍​របស់​លោក សម រង្ស៊ី។ តំណាងរាស្ត្រ​អាមេរិក ៨ រូប បាន​ចេញ​សេចក្ដី​ថ្លែងការណ៍ ថ្កោលទោស​ការរារាំង​នេះ និង បញ្ជាក់​ការ​គាំទ្រ ឱ្យ​លោក សម រង្ស៊ី វិល​ទៅ​កម្ពុជា​វិញ។

ទោះបីជា​លោក ហ៊ុន សែន ធ្លាប់​អះអាង​ថា លោក សម រង្ស៊ី ជា​មនុស្ស​មិន​សំខាន់ និង​គ្មាន​ឥទ្ធិពល​នយោបាយ​តទៅទៀត ដែល​លោក​មិន​ត្រូវ​ជ្រលក់​មាត់​រក​ក៏ដោយ ក៏​លោក​និយាយ​ឈ្មោះ​លោក សម រង្ស៊ី ស្ទើរ​គ្រប់​វេទិកា​សាធារណៈ​។ នៅ​ក្នុង​វេទិកា​សាធារណៈ​ទាំងនោះ លោក ហ៊ុន សែន មាន​ភាព​ស្ទាក់ស្ទើរ ក្នុង​ការ​ហ៊ាន​ប្រឈម​នឹង​វត្តមាន​លោក សម រង្ស៊ី ដោយ​ម្ដង​បង្ហាញ​ភាព​ខែង​រែង ប្រកាស​ស្វាគមន៍​ឱ្យ​លោក សម រង្ស៊ី ឱ្យ​ចូល​មក​ស្រុក​ខ្មែរ​ឱ្យ​ឆាប់​កាន់តែ​ល្អ៖ «ខ្ញុំ​រង់ចាំ​ពេល​មួយ​នឹង​មកដល់​! ខ្ញុំ​រង់ចាំ​យ៉ាង​អន្ទះសា​! ឥឡូវ​បាន​អ្នកឯង​មកវិញ គឺ​ស្មើនឹង​ដើរ​រក​អុស​ប្រទះ​ឈើ​ងាប់​! មកៗ​ម៉ា​សេរី​មក! ទឹក​ក៏បាន គោក​ក៏បាន​! ស្អី​ក៏បាន ចូល​មក​! សូម​អញ្ជើញ​អ្នកក្លាហាន​ចូល​ស្រុក​។ ខ្ញុំ​បាន​ប្រាប់​ទៅ​អាកាសចរណ៍​ទាំងអស់ កុំ​ហាម ដឹក​អា​ជន​នេះ​ចូល​មក ព្រោះ​ខ្ញុំ​ចង់​ជម្រះ​បញ្ជី​ជាមួយ​អា​ជន​នេះ»។ ប៉ុន្តែ មិន​យូរប៉ុន្មាន លោក​ថា បើ​ចូល​មក​លោក​នឹង​កម្ទេច ដោយមាន​កាំភ្លើងយន្ត នៅ​តាម​ព្រំដែន ត្រៀម​ចាំ​បាញ់​លោក សម រង្ស៊ី៖ «បើ​មក​តាម​ទល់ដែន​ដឹង​តែ រឿង​ធំ​ហើយ»

ចុងក្រោយ នៅតែ​ប៉ុន្មាន​ថ្ងៃ មុន​ថ្ងៃ​ទី៩ ខែ​វិច្ឆិកា ដែល​ត្រូវ​នឹង​ថ្ងៃ​លោក សម រង្ស៊ី ប្រកាស​វិល​ចូល​ស្រុក​វិញ អាកាសចរណ៍​ស៊ីវិល​របប​លោក ហ៊ុន សែន បាន​ព្រមាន​ក្រុមហ៊ុន​យន្តហោះ​ចំនួន ៤៧ មិន​ឱ្យ​ដឹក​លោក សម រង្ស៊ី និង​មន្ត្រី​គណបក្សប្រឆាំង ចូល​ប្រទេស​កម្ពុជា​នៅ​ថ្ងៃ​ទី​៩ ខែ​វិច្ឆិកា ខាងមុខនេះ​។ បើ​មិន​ដូច្នេះ​ទេ ពួកគេ​នឹង​ប្រឈមមុខ​ជាប់ទោស​ពី​បទ​ឧក្រិដ្ឋ។

មិនតែប៉ុណ្ណោះ​លោក ហ៊ុន សែន ធ្វើ​អ្វីៗ​គ្រប់សព្វ​បែបយ៉ាង ដើម្បី​ធ្វើ​យ៉ាងណា​រារាំង​ដំណើរ​វិលត្រឡប់​មកវិញ​របស់​លោក សម រង្ស៊ី រួម​ទាំង​ការ​ផ្ញើ​ដីកា​តុលាការ​កម្ពុជា ទៅ​ប្រទេស​សមាជិក​អាស៊ាន​ទាំងអស់ ដើម្បី​ស្នើ​ឱ្យ​ប្រទេស​ទាំងនោះ រារាំង​មន្ត្រី​ជាន់ខ្ពស់​បក្ស​ប្រឆាំង កុំ​ឱ្យ​ឆ្លងកាត់​ប្រទេស​ទាំងនោះ ចូល​ប្រទេស​កម្ពុជា និង ស្នើ​ឱ្យ​ចាប់ខ្លួន​អ្នក​ទាំងនោះ​ទៀត​ផង​។ ជាង​នេះ​ទៅ​ទៀត អាជ្ញាធរ​របប​នេះ បាន​ធ្វើទុក្ខបុកម្នេញ​សកម្មជន​បក្ស​ប្រឆាំង​នៅ​មូលដ្ឋាន ដោយ​ចាប់​ឃុំ​ខ្លួន ៨៨ នាក់ និង ចេញ​ដីកា​តាម​ចាប់ខ្លួន​មន្ត្រី​បក្ស​ប្រឆាំង​ជាង ២០០ នាក់ ដោយ​ចោទប្រកាន់ ពី​បទ​គាំទ្រ​ដំណើរ​មាតុភូមិនិវត្តន៍​របស់​លោក សម រង្ស៊ី។

ការ​ធ្វើទុក្ខបុកម្នេញ​លើ​មន្ត្រី​បក្ស​ប្រឆាំង​ទាំងនេះ ធ្វើ​ឱ្យ​ស្ថានការណ៍​សិទ្ធិមនុស្ស​នៅ​កម្ពុជា ក៏​កាន់តែ​អាក្រក់​។ ចំណែក​ឯ​លោក សម រង្ស៊ី ក៏​កាន់​តែ​មាន​ឥទ្ធិពល​លើ​ឆាក​អន្តរជាតិ ក្នុង​ការ​កៀរគរ​ការ​គាំទ្រ ដើម្បី​បញ្ឈប់​ការរំលោភ​សិទ្ធិមនុស្ស​នេះ។

លោក​បណ្ឌិត ឡៅ ម៉ុងហៃ ថា ដោយសារតែ​ចង់​បន្សាប​ឥទ្ធិពល និង​ប្រជាប្រិយ​របស់​លោក សម រង្ស៊ី និង​បង្វែរ​ការចាប់អារម្មណ៍​លើ​ក្រុម​លោក សម រង្ស៊ី របប​លោក ហ៊ុន សែន ប្រើ​វិធី​ព្រួញ​មួយ បាញ់​បាន​សត្វ​ពីរ ដោយ​សត្វ​ទី​មួយ គឺ​សំដៅ​លើ​ការ​ឈប់​ឃុំខ្លួន​លោក កឹម សុខា នៅ​ក្នុង​ផ្ទះ បន្ធូរ​សម្ពាធ​អន្តរជាតិ និង ទី​ពីរ​គឺ​ការ​ប្រើ​ឥទ្ធិពល​លោក កឹម សុខា ក្រោយ​បន្ធូរ​លក្ខខណ្ឌ​នេះ ឱ្យ​ឥទ្ធិពល និង​ប្រជាប្រិយ​លោក កឹម សុខា លុប​លើ​ឥទ្ធិពល និង ប្រជាប្រិយ​លោក​សម រង្ស៊ី វិញ ព្រោះ​ក្រុម​អ្នកនយោបាយ ដែល​មាន​និន្នាការ​គាំទ្រ​លោក កឹម សុខា និង ក្រុម​អ្នកគាំទ្រ​លោក សម រង្ស៊ី ខ្វែង​យោបល់​គ្នា ជុំវិញ​ការណ៍​ដែល​លោក សម រង្ស៊ី បង្កើត​ចលនា​សង្គ្រោះ​ជាតិ និង​គម្រោង​វិលត្រឡប់​ទៅ​កម្ពុជា​វិញ​នេះ៖ «ការណ៍​ដូច​ថា​មិន​ចុះសម្រុង​នឹង​គ្នា​រវាង​ក្រុម សម រង្ស៊ី និង​ក្រុម កឹម សុខា ក៏​ដោះលែង​មួយ​មក ដើម្បី​បង្វែរ​មតិ​សាធារណជន​ឱ្យ​មក​គិត​ពី កឹម សុខា វិញ ហើយក៏​លើក​កិត្តិយស​របស់ កឹម សុខា ហ្នឹង គឺ​ឥឡូវ​ហ្នឹង កឹម សុខា ដូចជា​មានអំណាច​ឡើង​វិញ​។ ម្ល៉ោះហើយ គឺ​អាច​ទៅ​ទប់​ក្រុម សម រង្ស៊ី ជាពិសេស សម រង្ស៊ី ហ្នឹង​ឯង»

មន្ត្រី​របប​លោក ហ៊ុន សែន ថា​ការសម្រេច​ណាមួយ​របស់​តុលាការ ជុំវិញ​ករណី​លោក កឹម សុខា នេះ គឺជា​អំណាច​ឆន្ទានុសិទ្ធិ​របស់​តុលាការ ដែល​មន្ត្រី​របប​នេះ នៅតែ​អះអាង​ថា មាន​ភាព​ឯករាជ្យ​។ មន្ត្រី​នាំ​ពាក្យ​ក្រសួងយុត្តិធម៌ លោក ជិន ម៉ាលីន សរសេរ​នៅ​គណនី​ហ្វេសប៊ុក​របស់​លោក កាលពី​ថ្ងៃទី១២ ខែ​វិច្ឆិកា ថា ស្ថាប័ន​តុលាការ មិន​ត្រូវ​ទទួលរង​សម្ពាធ និង​ការ​បង្គាប់​បញ្ជា​របស់​ភាគី​ណាមួយ​ឡើយ រួម​ទាំង​ស្ថាប័ន​អន្តរជាតិ និង​អង្គទូត​ផង​ដែរ។

ក្រោយ​ការ​កែសម្រួល​លក្ខខណ្ឌ​ឃុំខ្លួន​ក្នុង​ផ្ទះ​ភ្លាមៗ លោក កឹម សុខា មមា​ញឹក​ខ្លាំង ក្នុង​ការ​ទទួល​ជួប​មន្ត្រី​ទូត​ប្រទេស​មហាអំណាច នៅ​គេហដ្ឋាន​របស់​លោក។ តំណាង​ទូត​ទាំងនោះ រួមមាន​ឯកអគ្គរដ្ឋទូត​បារាំង អាមេរិក អាល្លឺម៉ង់ អូស្ត្រាលី និង ជប៉ុន​ជាដើម។

លោក​បណ្ឌិត ឡៅ ម៉ុងហៃ ថា វត្តមាន​របស់​តំណាង​ទូត​ប្រទេស​មហាអំណាច ទៅ​ជួប​លោក កឹម សុខា ផ្ទាល់​ដល់​គេហដ្ឋាន​នេះ គឺជា​ការ​ដាក់​សម្ពាធ​បន្ថែម​ដល់​របប​លោក ហ៊ុន សែន ឱ្យ​ប្រញាប់​ប្រគល់​សិទ្ធិ​សេរីភាព​ពេញលេញ​ជូន​លោក កឹម សុខា ដោយ​ទម្លាក់​ចោល​រាល់​បទចោទប្រកាន់​លើ​ប្រធាន​បក្ស​ប្រឆាំង​រូប​នេះ «គឺទៅស្វាគមន៍ អបអរ​សាទរ ហើយ​គេ​បង្ហាញថែមទៀត ថាការ​ជួប​នេះ គឺសារ​មួយដែលជាកំលាំងមួយរុញថែមទៀត។ ពេលចេញពីជួបលោក កឹម សុខា មន្រ្តីទូត​ថ្លែងសារ​ទៀត»

ទោះបី​ការ​បន្ធូរបន្ថយ​ស្ថានភាព​លោក កឹម សុខា ត្រូវ​បាន​សហគមន៍​អន្តរជាតិ​ចាត់​ទុកថា ជា​ជំហាន​ដំបូង​ជា​វិជ្ជមាន​មួយ ឆ្ពោះ​ទៅ​រក​ទិសដៅ​ត្រូវ​យ៉ាង​ណា​ក្តី ក៏​របប​លោក ហ៊ុន សែន សល់​ពេល​តិចតួច​ណាស់ ក្នុង​ការ​ស្ដារ​សិទ្ធិមនុស្ស និង ប្រជាធិបតេយ្យ​ឡើងវិញ ដែល​រួមមាន​ទាំង​ការ​ទម្លាក់​ចោល​បទ​ចោទ​ប្រឆាំង​លោក កឹម សុខា ឱ្យ​គណបក្ស​សង្គ្រោះ​ជាតិ​បើក​ដំណើរការ​ឡើងវិញ ដោះលែង​មន្ត្រី​បក្ស​ប្រឆាំង​ទាំងអស់ ប្រគល់​អាសនៈ​ក្រុមប្រឹក្សាឃុំ​សង្កាត់​ទាំង ៥០០៧ ទៅ​ឱ្យ​គណបក្ស​សង្គ្រោះ​ជាតិ​វិញ និង រៀបចំ​ឱ្យ​មានការ​បោះឆ្នោត​មួយ​ដោយ​សេរី ត្រឹមត្រូវ និង យុត្តិធម៌​ជាដើម។

សម្ពាធ​ទាំង​ក្នុង និង​ក្រៅ​នៅតែ​បន្ត​កើត​មាន ស្រប​ពេល​ដែល​លោក សម រង្ស៊ី បញ្ជាក់​ថា នឹង​នៅតែ​តស៊ូ ដើម្បី​ឱ្យ​មានការ​ផ្លាស់ប្ដូរ​ជា​វិជ្ជមាន​ពិតប្រាកដ និង​សហភាព​អឺរ៉ុប នឹង​ចេញ​សេចក្ដី​សម្រេច​ចុងក្រោយ នៅ​ខែ កុម្ភៈ ឆ្នាំ ២០២០ អំពី​ការ​ព្យួរ​ការ​អនុគ្រោះ​ពន្ធ EBA។ តំណាងរាស្ត្រ​សហរដ្ឋអាមេរិក​ឯណោះ ក៏​កំពុង​ធ្វើ​ច្បាប់ ដើម្បី​ដាក់ទណ្ឌកម្ម​របប​លោក ហ៊ុន សែន ដែល​រួមមាន​ទាំង​ការ​ព្យួរ​ការ​អនុគ្រោះ​ពន្ធ GSP ផង​ដែរ៕

កំណត់​ចំណាំ​ចំពោះ​អ្នក​បញ្ចូល​មតិ​នៅ​ក្នុង​អត្ថបទ​នេះ៖ ដើម្បី​រក្សា​សេចក្ដី​ថ្លៃថ្នូរ យើង​ខ្ញុំ​នឹង​ផ្សាយ​តែ​មតិ​ណា ដែល​មិន​ជេរ​ប្រមាថ​ដល់​អ្នក​ដទៃ​ប៉ុណ្ណោះ។

ព័ត៌មាន (0)
Share
គេហទំព័រ​ទាំងមូល